gorawino 022mm.jpg
powered_by.png, 1 kB
Strona główna arrow Historia w Gminie arrow Rzesznikowo historia arrow Lotnisko w Rzesznikowie(Pinnow)cz.2
Lotnisko w Rzesznikowie(Pinnow)cz.2 Utwórz PDF Drukuj Poleć znajomemu
Autor: T.Dach, E.Kaźmierski   
                  Niemieckie lotnisko Pinnow cz.2

 

W poprzednim artykule ( „Lotnisko w Rzesznikowie  01.02.2009) pisałem o lotnisku niemieckim  Pinnow, głównie w odniesieniu do wykorzystania jego w pierwszych dniach wojny oraz w czasie trwania II wojny światowej.

Po wylocie z lotniska dywizjonu bombowego  I/KG 152, które to miało miejsce w dniu 7 września 1939 roku, lotnisko nie opustoszało. Ponieważ główny front przemieszczał się w kierunku wschodnim, Pinnow stało się lotniskiem wykorzystywanym dla celów szkolenia lotniczego. Dalej było lotniskiem zapasowym dla lotniska w Bodenhagen (Bagicz). Przez cały okres wojny stacjonowały tam szkoły lotnicze, szkolące pilotów dla celów prowadzonej wojny.

Jak wyglądała infrastruktura lotniska? Jaką lotnisko miało zabudowę?  

 

Kliknij w mapkę, powiekszy się!


                

 W temacie tym nie dotarliśmy do jakichkolwiek planów lotniska. Żadnych materiałów na ten temat, nie było również, w Luftarchiwum.de . Pozostało ustalenie zabudowy lotniska poprzez rozmowy z osobami, które na nim bywały zaraz po wojnie. Na ich podstawie ustaliliśmy usytuowanie poszczególnych budynków, hangarów oraz samej płyty lotniska. Jak się okazuje, lotnisko było obiektem dość mocno rozbudowanym. Wszędzie też biegły brukowane drogi. Drogi wyłożone kostką brukową były zbudowane również wokół zbiorników paliwowych.

Pomieszczenia w budynku przy torach
Pomieszczenia w budynku przy torach
 

Na mapach niemieckich z okresu wojny, na miejscu lotniska widnieje duża jasna plama, tak jakby tam nic nie było. Plan rozmieszczenia zabudowań lotniskowych ustaliliśmy na podstawie rozmów z mieszkańcami gminy, którzy jeszcze pamiętali okres krótko po wojnie. W kilku miejscach relacje te nie do końca były spójne. Uzyskane w ten sposób informacje, sprawdziliśmy w terenie na lotnisku. Okazało się, że większość zabudowań można jeszcze rozpoznać. Część ruin jest ukryta w gęstwinie drzew, gdzie nikt nie zagląda.  Inne odwiedzane są zapewne przez np. grzybiarzy. Przedstawiając zabudowania lotniska, nie zawsze do końca możemy określić przeznaczenie poszczególnych miejsc. Na planie, który został przez nas opracowany, pokazujemy miejsca, w których były różnorodne zabudowania.

1.    Po przekroczeniu linii dawnej kolejki wąskotorowej (biegnącej wówczas do Regenwalde – Resko), po prawej stronie, były dość duże budynki z dużymi schodami, które mogły być pomieszczeniami stacyjnymi, magazynami, ale też i pomieszczeniami koszarowymi. Dalej za nimi wzdłuż torów była prawdopodobnie rampa wyładowcza. W pobliżu można też znaleźć wiele mniejszych fundamentów zabudowań, małe schrony itp. miejsca.

Ruiny budynku
Ruiny budynku
 

2.     Znaleźliśmy też wejście do pomieszczenia pod ziemią, które jest w zupełnie w dobrym stanie.

3.    Blisko drogi, po prawej stronie mieścił się pierwszy duży zbiornik na paliwo (łącznie było ich pięć). Pozostał po nim duży wykop. Kolejne dwa zbiorniki na paliwo były umieszczone dalej wzdłuż drogi brukowanej, po prawej stronie. Miejsca te łatwo rozpoznać po głębokich dołach.

4.    Po lewej stronie drogi, ok. 300 metrów od linii kolejowej, były usytuowane hangary, w których naprawiano samoloty. Jest to duży płaski teren, który łatwo rozpoznać. Widoczne są fundamenty, które mają długość kilkudziesięciu metrów. Są tam też ruiny dużych budynków, z których widoczne są tylko pomieszczenia leżące poniżej terenu lasu. Zastanowiło nas to, że w pomieszczeniach tych okna są umieszczone również poniżej poziomu lasu, być może dochodziła tam droga. Budynek ten miał bardzo grube ściany. Mógł tam mieścić się sztab lotniska, ale mogły być też magazyny, tym bardziej, że z niektórych wypowiedzi naszych rozmówców wynikało, że obok był wyższy  budynek, gdzie mogło znajdować się pomieszczenie służące do dowodzenia samolotami.

ruiny budynku przy hangarze.
Ruiny budynku przy hangarze.
 

5.    Dalej po lewej stronie drogi, ok. 1000 m od linii kolejowej znajdowała się strzelnica. Mamy informacje, że służyła do przestrzeliwania broni pokładowej samolotów.

Dawna strzelnica
Dawna strzelnica
 

6.    Cała płyta lotniska mieściła się po prawej stronie drogi brukowanej.

7.     Dochodząc do skrzyżowania dróg leśnych, skręcamy w prawo. Droga tam jest miejscami jeszcze z asfaltem. Po lewej stronie tej drogi mieściły się miejsca stacjonowania („stojanki”) dla samolotów. Stamtąd bezpośrednio samoloty wtaczały się na płytę lotniska.

8.    Idąc dalej tą drogą, po prawej stronie znajdziemy cztery duże bunkry. Trzy z nich są wysadzone (prawdopodobnie jeszcze przez Rosjan), natomiast jeden pozostał cały. Jest on wykorzystywany od wielu, wielu lat do składowania środków chemicznych (mogilnik). Co prawda wejście do niego jest zamurowane, ale już daleko od bunkra roznosi się gryząca woń substancji chemicznych. W bunkrach tych mogły być przechowywane bomby i amunicja do samolotów.

 

Jeden z wysadzonych bunkrów
Jeden z wysadzonych bunkrów.

Na pewno są też inne miejsca, których myśmy nie ustalili, ani też nie rozpoznaliśmy ich w terenie. Lotnisko, na którym może stacjonować ok. 40 samolotów jest obszarowo dość dużym obiektem, a zawsze cała infrastruktura lotniskowa jest położona wokół niego.

Jak wyglądały ostatnie miesiące wojny na lotnisku Pinnow?

Logo eskadry 1/JG3 (Wikipedia)
Logo eskadry 1/JG3 (Wikipedia)
W lutym 1945 roku na lotnisko została przebazowana eskadra myśliwska 1/JG3 (Jagdgeschwader ). Eskadra ta latała w tym czasie na samolotach  Messerschmitt BF109 G/K. Wcześniej bazowali na lotnisku w Dąbiu koło Szczecina (Stettin-Altdamm).

Z  kroniki działań bojowych wynika, że:

-       Podczas lądowania na nowym miejscu doszło do trzech kraks. Żaden z pilotów nie odniósł obrażeń. Wypadki przypisano słabemu wyszkoleniu młodych pilotów. Szkody oszacowano na 10, 15 i 25 %. W następnych dniach z powodu zmiennej pogody wykonano tylko niewiele lotów.

-       Na stanowisku dowódcy 1./JG 3 był Oberleutnant Ludwig Zwittnig (wyleczony po odniesieniu ran 02.11.44) zmienił on Oberleutnanta von den Steinen.

-       19.02.45 wywiązała się po południu walka powietrzna nad jeziorem Miedwie, w której Leutnant Brandt i Oberfeldwebel Hener z I./JG 3 zestrzelili po jednym rosyjskim ŁaGG-3.

Messerschmitt BF109 G (Wikipedia)
Messerschmitt BF109 G (Wikipedia)
 

-       Od 20.02.45 niemieckie myśliwce otrzymują zalecenie, aby zamiast lotów szturmowych zwalczać nieprzyjacielskie myśliwce. Do końca lutego z powodu braku paliwa działalność I./JG 3 z lotniska Pinnow (Pniewo)  jest bardzo nieznaczna.

-       01.03.45 I./JG 3 wykazuje na swoim stanie 42 samoloty Bf 109, z tego 40 zdatnych do działań. W dniu tym, pomimo krytycznej sytuacji na froncie, grupa nie startowała z powodu złej pogody.

-       02.03.45 do akcji skierowano dwie grupy samolotów ze składu I./JG 3, które atakowały bombami i bronią pokładową zgrupowania piechoty i czołgów pomiędzy Stargardem i Drawskiem, zaledwie kilka minut lotu od własnego lotniska w m. Pniewo. Zameldowano zniszczenie 10 samochodów ciężarowych oraz napotkanie 15 samolotów MiG-3.

-       Nocą na 03.03.45 radzieckie szpice zbliżyły się na tyle do lotniska Pinow, że było je już słychać. Jednak starania dowódcy w dywizji o pozwolenie opuszczenia bazy nie dały początkowo rezultatu. O pierwszym brzasku 03.03.45 wszystkie sprawne samoloty I./JG 3 rzucono do akcji przeciw widocznym już nieprzyjacielskim kolumnom marszowym. 29 maszyn Bf 109 zaatakowało czołgi i samochody ciężarowe. Zniszczono 6 czołgów T-34 i 29 innych pojazdów mechanicznych. Trzy czołgi zniszczył Leutnant Brandt. Przy tym na północ od Łobza zestrzelony został o 09.30 radziecki ŁaGG-3.

-       W końcu Oberleutnant Seidl otrzymał pozwolenie na opuszczenie lotniska Pinnow. Zdolne do akcji maszyny wysłano do Neubrandenburga. Dwa niesprawne Bf 109 wysadzono. Personel naziemny udał się ciężarówkami na gaz drzewny do Neubrandenburga. Start samolotów na nowe lotnisko nastąpił pomiędzy 16.20 i 16.25 03.03.45. Zaraz po starcie spadł samolot Oberleutnanta Krusa i eksplodował. Pilot zginął. Gefreiter Nettelmeier zaginął w niewyjaśnionych okolicznościach.

-      Na trasie przelotu doszło do styczności z wrogiem, w tym o 17.00 w rejonie Pyrzyce-Stargard z dużym zgrupowaniem bombowców Pe-2 i ŁaGG-3 w osłonie myśliwców. Doszło do bezładnej walki, w której zestrzelono sześć samolotów nieprzyjacielskich. Z tego trzy zapisał na swe konto latający pomimo protezy nogi kawaler Krzyża Rycerskiego Leutnant Brandt a dwa Oberfeldwebel Hener. Rudolf Dannat na nowym lotnisku naliczył w samolocie ponad 20 przestrzelin. Wskutek uszkodzeń jednak Leutnant Brandt lądował przymusowo na brzuchu maszyny w rejonie m. Wielgowo odnosząc obrażenia. Podczas walki powietrznej w rejonie Chociwel-Stargard zaginął Feldwebel Josef Groten z 1./JG 3. Zestrzelony został też Unteroffizier Günther Rabeler z 2./JG 3 i następnie uznany za zaginionego. Oberfeldwebel Josef Hirtreiter w wyniku uszkodzeń samolotu w tej walce musiał przymusowo lądować na swej „czarnej 3” w rejonie Ińska i odniósł obrażenia. Wskutek zbliżania się oddziałów nieprzyjacielskich trzeba było wysadzić samolot. Kolejny Bf 109 po walce lądował przymusowo na brzuchu koło Gross-Sarow i uległ wypadkowi. Pilot wyszedł bez szwanku.

miejsce po jednym ze zbiorników paliwowych
Miejsce po jednym ze zbiorników paliwowych
 

           Lotnisko zostało zajęte przez jednostki rosyjskie, które maszerowały na Kołobrzeg. Na lotnisku, po wojnie zostało wiele samolotów. W ostatnim etapie wojny, lądowały tu samoloty z różnych, wycofujących się przed nadchodzącym frontem, formacji lotniczych. Część samolotów została na lotnisku, ze względu na różnorakie uszkodzenia, których już nie można było naprawić. Z informacji znajdujących się w Archiwum Państwowym w Szczecinie, wynika, że 21 grudnia 1945, na lotnisku Pniewo znajdowała się nieokreślona liczba zniszczonych samolotów  oraz porozbijane baraki. Natomiast w informacji z 25 kwietnia 1946 podano już dokładnie, że na lotnisku znajdowało się 18 zniszczonych samolotów różnego typu i dużo innego sprzętu. Powierzchnia lotniska wynosiła 350 ha, zostało ono w dniu 18 sierpnia 1946 roku przejęte przez wojskom polskie. W następnych latach lotnisko zostało zlikwidowane, a sprzęt wojskowy zabrany. Budynki stopniowo były rozbierane. Zbiorniki paliwowe zostały wykopane i były używane m.in. w POM Rymań. Wcześniej wysadzono trzy bunkry znajdujące się na końcu lotniska. W czwartym, który pozostał cały, urządzono mogilnik dla odpadów chemicznych. Jest on do dnia dzisiejszego czynny.

Bunkier w którym mieści się mogilnik.
Bunkier w którym mieści się mogilnik.
 

W likwidacji lotniska mają też swój udział mieszkańcy okolicznych miejscowości, którzy zabierali do swoich gospodarstw potrzebne cegły, kable itp. elementy. Później teren lotniska został zalesiony.

W latach 60-tych, z dróg tych wydobyto kamień brukowy i zbudowano z niego drogi brukowane w Rymaniu np. ulicę Szkolną, ulicę obok remizy strazackiej oraz kilka innych. Znamienne też było postępowanie Rosjan budujących swoje lotnisko w Dębicy. Wyrywali oni duże płyty betonowe i śmigłowcami transportowali je do Dębicy. W efekcie tylko droga główna przez lotnisko (obecnie dojazd do jeziora Popiel) pozostała brukowana, a także małe kawałki dróg asfaltowanych (jedna w kierunku jeziora oraz druga część, to droga biegnąca w kierunku bunkrów, na końcu lotniska.

Być może jeszcze wiele tajemnic tego lotniska jest do odkrycia. Jak zawsze liczymy na informacje i zdjęcia w tym temacie. Dziękujemy wielu osobom, które podzieliły się z nami posiadanymi informacjami. Bez nich byłoby znacznie trudniej ustalić dane dotyczące tego lotniska.

Więcej zdjęć z lotniska znajduje się w naszej „galerii foto” (kliknij tu).

 

- plan lotniska - opracował E. Kaźmierski

- zdjęcia - T. Dach

 

Zobacz też: częśc 1 - Lotnisko w Rzesznikowie (Pinnow)

                    część 3 - Lotnisko Pinnow (Rzesznikowo)

 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »

Pomoc dla Bartka !!!


Image

Wspomóż nasze działania

Image

Imieniny

26 Kwietnia 2017
Środa
Imieniny obchodzą:
Artemon, Klaudiusz,
Klet, Marcelin,
Marcelina, Maria,
Marzena, Spycimir
Do końca roku zostało 250 dni.

Programy tv

Gościmy

Odwiedza nas 7 gości





© 2017 gorawino.net :: Joomla! i J!+AL jest Wolnym Oprogramowaniem wydanym na licencji GNU/GPL.